てみる in het Japans: iets uitproberen

---

concept: ja-b2-te-miru lang: ja ui: nl title: てみる in het Japans: iets uitproberen description: >- Leer hoe je てみる vormt en gebruikt om iets uit te proberen, een ervaring op te doen of het resultaat te ontdekken, met nuances en voorbeelden. generation: article: version: native-ui-reference-v3.1 model: openai-codex/gpt-5.6-sol at: 2026-07-13T19:41:00Z

reviews: spell-check: status: flagged at: 2026-07-13T19:41:00Z score: 0.0015 score-english: 0.0015 score-coverage: null suspects: ["-niveau", "niet-verleden", "て-vorm"] criteria: v7 language-mixing: status: clean at: 2026-07-13T19:47:50Z criteria: v2

---

Kort gezegd

Zet een werkwoord in de て-vorm en voeg みる toe om aan te geven dat je iets doet bij wijze van proef en kijkt wat het oplevert: 食べてみる is “eens proeven” en 日本語で話してみる is “eens proberen in het Japans te praten”. Alleen みる wordt daarna vervoegd: 食べてみます (“ik zal het eens proeven”), 食べてみた (“ik heb het geprobeerd”) en 食べてみたい (“ik zou het eens willen proberen”).

Overzicht

Met てみる presenteer je een handeling als een proef, een nieuwe ervaring of een manier om iets te ontdekken. Je proeft een onbekend gerecht om te weten hoe het smaakt, trekt een jas aan om te zien of hij past, of vraagt iemand iets om achter het antwoord te komen. Er zit meestal nieuwsgierigheid naar de uitkomst in: je voert de handeling uit en ziet vervolgens wat er gebeurt.

Dit onderwerp wordt hier op B2-niveau behandeld, omdat natuurlijk gebruik meer vraagt dan alleen de vorm. De bouwstenen zijn echter vertrouwd als je de Japanse て-vorm al kent. In gesprekken komt てみる zeer vaak voor, niet alleen bij grote experimenten maar juist ook bij kleine, alledaagse voorstellen zoals ちょっと調べてみます (“ik zoek het even op”) en 聞いてみたら？ (“waarom vraag je het niet even?”).

Voor Nederlandstaligen is vooral het woord “proberen” verraderlijk. Nederlands gebruikt dat zowel voor iets uitproberen als voor moeite doen om een doel te bereiken. Japans maakt dat onderscheid vaak scherper. ドアを開けてみる betekent dat je de deur eens probeert te openen om te zien wat er gebeurt; ドアを開けようとする legt de nadruk op de poging en kan juist suggereren dat openen niet lukt. てみる garandeert overigens niet dat het gewenste resultaat wordt bereikt: 説明してみたけど、うまくできなかった betekent dat iemand een uitleg heeft geprobeerd te geven, maar dat het niet goed ging.

Hoe het werkt

Het basispatroon

De て-vorm is een verbindingsvorm van het werkwoord: een vorm op て of で, zoals 食べて, 書いて en 読んで. Voeg daar みる aan toe:

werkwoord in de て-vorm + みる

Gewone handeling	て-vorm	Met てみる	Betekenis
食べる	食べて	食べてみる	eens proeven / proberen te eten
飲む	飲んで	飲んでみる	eens proberen te drinken
書く	書いて	書いてみる	eens proberen te schrijven
話す	話して	話してみる	eens proberen te spreken
する	して	してみる	eens proberen te doen
来る	来て	来てみる	eens proberen te komen

De handeling vóór みる blijft één geheel, inclusief bijbehorende partikels. 日本語で話す betekent “in het Japans spreken”; daarom wordt het 日本語で話してみる. In この靴を履いてみる (“deze schoenen eens aantrekken”) blijft を het lijdend voorwerp markeren, oftewel wie of wat de handeling rechtstreeks ondergaat.

みる draagt tijd, ontkenning en beleefdheid

In deze constructie werkt みる als een hulpwerkwoord bij de voorafgaande handeling. Alleen dit laatste deel verandert. De て-vorm ervoor blijft gelijk.

Functie	Gewone stijl	Beleefde stijl	Voorbeeldbetekenis
niet-verleden	食べてみる	食べてみます	eens proeven / ik zal het eens proeven
verleden	食べてみた	食べてみました	ik heb het eens geproefd
ontkennend	食べてみない	食べてみません	niet proberen te eten
ontkennend verleden	食べてみなかった	食べてみませんでした	niet geprobeerd te eten

Japans heeft geen aparte toekomende tijd zoals het Nederlandse “zal”. Daardoor kan やってみます afhankelijk van de situatie zowel “ik probeer het” als “ik zal het proberen” betekenen.

Zet de tijd niet op het eerste werkwoord. “Ik heb het geprobeerd te eten” is 食べてみた, niet 食べたてみる. Het verleden in みた geldt voor de hele combinatie.

Wensen, uitnodigingen en verzoeken

Omdat みる het laatste werkwoord is, kun je daarop andere gewone patronen toepassen:

Vorm	Functie	Natuurlijke Nederlandse weergave
食べてみたい	wens	ik zou het eens willen proeven
食べてみよう	voorstel aan jezelf of de groep	laat ik / laten we het eens proberen
食べてみませんか	beleefde uitnodiging	wilt u het eens proberen?
食べてみて	informeel verzoek	probeer het eens
食べてみてください	beleefd verzoek	probeert u het eens
食べてみたら？	informele raad	waarom probeer je het niet eens?
食べてみてもいいですか	toestemming vragen	mag ik het eens proberen?

Let vooral op 食べてみてください. De eerste て maakt 食べる tot 食べて; daarna krijgt みる zelf de て-vorm みて, omdat ください erop volgt. De opbouw is dus 食べて + みて + ください.

Bij てみたい komt たい rechtstreeks achter de stam み: 行ってみたい (“ik zou er eens heen willen gaan”). Een vorm als 行ってみるたい is niet mogelijk.

De kernnuance: doen en de uitkomst afwachten

てみる past het best wanneer de handelende persoon bewust iets kan doen en de uitkomst nog niet volledig kent. Typische situaties zijn:

• iets voor het eerst ervaren: 納豆を食べてみる — nattō eens proeven;
• testen of iets werkt: このボタンを押してみる — eens op deze knop drukken;
• informatie verkrijgen: 店員に聞いてみる — het eens aan de winkelmedewerker vragen;
• een aanpak uitproberen: 別の方法でやってみる — het eens op een andere manier doen;
• een mogelijkheid verkennen: 日本語だけで説明してみる — eens uitsluitend in het Japans uitleggen.

In natuurlijk Nederlands hoeft “proberen” niet altijd in de vertaling te staan. ちょっと見てみます kan heel gewoon “ik zal even kijken” betekenen en 先生に聞いてみます vaak “ik zal het de docent even vragen”. Het Japanse みる houdt de nuance vast dat je door die handeling iets wilt ontdekken.

Voorbeelden in context

Japans	Nederlands	Toelichting
食べてみてください。	Proeft u het eens.	Beleefd verzoek om iets te ervaren.
日本語で話してみます。	Ik zal proberen in het Japans te praten.	De spreker gaat de aanpak uitproberen.
一度行ってみたいです。	Ik zou er graag eens heen gaan.	一度 benadrukt de eenmalige ervaring.
着てみてもいいですか？	Mag ik het passen?	Letterlijk: “mag ik proberen het te dragen?”
このボタンを押してみましょう。	Laten we eens op deze knop drukken.	Gezamenlijk voorstel om het resultaat te testen.
新しいアプリを使ってみたけど、少し難しかった。	Ik heb de nieuwe app geprobeerd, maar hij was wat lastig.	De beoordeling volgt uit eigen ervaring.
分からなければ、先生に聞いてみてください。	Als je het niet begrijpt, vraag het dan eens aan de docent.	Vragen is de gekozen manier om informatie te krijgen.
まず自分でやってみます。	Ik probeer het eerst zelf.	Besluit om zelf een poging te wagen.
この靴、履いてみませんか。	Wilt u deze schoenen eens passen?	Beleefde uitnodiging in bijvoorbeeld een winkel.
週末にその映画を見てみる。	Ik ga die film dit weekend eens kijken.	Informele stijl; 見てみる bevat tweemaal miru met een andere functie.
名前を検索してみたら、すぐに見つかった。	Toen ik de naam eens opzocht, vond ik hem meteen.	De volgende gebeurtenis is het ontdekte resultaat.
もう一度ゆっくり読んでみて。	Probeer het nog eens langzaam te lezen.	Informeel verzoek.
できるかどうか、試してみよう。	Laten we uitproberen of het kan.	かどうか betekent “of het wel of niet zo is”.
何が問題なのか、考えてみます。	Ik zal eens nadenken over wat het probleem is.	Ook een denkhandeling kan als verkennende stap gelden.
説明してみたけど、うまくできなかった。	Ik heb geprobeerd het uit te leggen, maar het lukte niet goed.	De handeling is ondernomen; het resultaat was onvoldoende.

Veelgemaakte fouten

De woordenboekvorm gebruiken vóór みる

• Onjuist: 食べるみる
• Juist: 食べてみる
• Waarom: vóór みる staat altijd de て-vorm. Bij werkwoorden als 読む eindigt die vorm op で: 読んでみる.

De verleden tijd op het eerste werkwoord zetten

• Onjuist: 食べたてみる
• Juist: 食べてみた
• Waarom: de eerste vorm blijft 食べて. Vervoeg alleen het laatste みる om tijd, ontkenning of beleefdheid uit te drukken.

たい achter de volledige vorm zetten

• Onjuist: 行ってみるたいです
• Juist: 行ってみたいです
• Waarom: たい sluit aan op de werkwoordstam. De stam van みる is み, zodat み + たい samen みたい wordt.

みる hier als 見る schrijven

• Minder passend: 食べて見る
• Gebruikelijk: 食べてみる
• Waarom: als みる “iets uitproberen” aan een て-vorm toevoegt, wordt het normaal in hiragana geschreven. 見る met kanji is het zelfstandige werkwoord “zien” of “kijken”. Vergelijk 映画を見る (“een film kijken”) met 映画を見てみる (“een film eens proberen te kijken”).

Elk Nederlands “proberen” automatisch met てみる vertalen

• Misleidend in een belofte: 明日までに終わってみます。
• Natuurlijker: 明日までに終わらせるようにします。 — Ik zal proberen het morgen af te hebben.
• Waarom: てみる gaat om iets bij wijze van proef doen. Wanneer “proberen” vooral “moeite doen om een noodzakelijk doel te bereiken” betekent, past vaak ようにする, ようとする of een formulering met 頑張る beter. Kies dus op betekenis, niet woord voor woord vanuit het Nederlands.

Gebruiksnotities

Gewone en beleefde stijl

てみる zelf is niet informeel of onbeleefd. De vervoeging bepaalt de stijl: やってみる is gewoon en gesprekstalig, terwijl やってみます beleefd is. Een kaal verzoek als やってみて past bij vrienden of mensen met wie je informeel spreekt. やってみてください is beleefder, maar kan afhankelijk van toon en verhouding nog steeds vrij direct klinken.

Voor een zachtere suggestie zijn やってみませんか (“zou u het eens willen proberen?”) en やってみたらどうですか (“wat dacht u ervan om het eens te proberen?”) nuttig. Tegen een klant kan een medewerker bijvoorbeeld こちらも着てみませんか zeggen: “Wilt u deze ook eens passen?”

Het onderwerp blijft vaak onuitgesproken

Zoals vaak in het Japans wordt de handelende persoon weggelaten als die uit de situatie duidelijk is. ちょっと聞いてみます betekent doorgaans “ik zal het even vragen”, terwijl 聞いてみませんか de gesprekspartner uitnodigt. De uitgang en de context doen dus werk dat het Nederlands vaak met “ik”, “je” of “u” verricht.

Letterlijk 見る tegenover hulpwerkwoord みる

In 窓から外を見てみる staan twee verwante vormen naast elkaar. Het eerste 見て is de て-vorm van het zelfstandige werkwoord 見る (“kijken”); het tweede みる voegt “eens proberen” toe. De hele zin betekent “eens door het raam naar buiten kijken”. De spelling helpt om de functies uit elkaar te houden, ook al hoor je dat verschil niet.

Het resultaat kan positief, negatief of nog onbekend zijn

てみる zegt niet vooraf wat de uitkomst is. Vergelijk:

• 使ってみたら、とても便利だった。 — Toen ik het probeerde, bleek het erg handig.
• 使ってみたけど、私には合わなかった。 — Ik heb het geprobeerd, maar het paste niet bij mij.
• 今夜使ってみます。 — Ik zal het vanavond proberen.

In de eerste twee zinnen is de proef al uitgevoerd en volgt een beoordeling. In de derde is de uitkomst nog open.

Verder dan de basis: gevorderd gebruik

てみる en ようとする

Het Nederlandse “proberen” dekt twee verschillende perspectieven. てみる kijkt naar de handeling als proef; ようとする betekent dat iemand aanstalten maakt of een poging doet om de handeling te realiseren.

Japans	Nadruk	Mogelijke context
ドアを開けてみた。	Ik probeerde de deur eens te openen om te zien wat er gebeurde.	De spreker testte de deur of een oplossing.
ドアを開けようとした。	Ik probeerde de deur te openen.	De poging kan zijn onderbroken of mislukt.
日本語で話してみた。	Ik heb eens geprobeerd in het Japans te praten.	Ervaring of experiment met taalgebruik.
話そうとしたが、言葉が出なかった。	Ik probeerde te spreken, maar er kwamen geen woorden.	De handeling kwam nauwelijks of niet op gang.

Het verschil is geen simpele regel over “wel gelukt” tegenover “niet gelukt”. Ook na てみる kan het resultaat tegenvallen. Het gaat vooral om het gekozen gezichtspunt: experiment en ontdekking tegenover inzet of aanzet tot een handeling.

てみると en てみたら voor een ontdekte uitkomst

Na een uitgevoerde proef kan と of たら de overgang naar het resultaat markeren:

• 開けてみると、中に古い写真が入っていた。 — Toen ik het opende, bleken er oude foto’s in te zitten.
• 実際に使ってみたら、思ったより簡単だった。 — Toen ik het echt probeerde, bleek het eenvoudiger dan gedacht.

Hier is het tweede deel geen vooraf gekozen doel, maar iets wat de spreker door de proef ontdekt. Vooral てみると komt vaak voor in vertellingen en uitleg waarin een waarneming volgt.

Let erop dat てみたら？ zonder vervolg ook een suggestie kan zijn: 店員に聞いてみたら？ betekent “waarom vraag je het niet aan een medewerker?” De intonatie en de rest van de zin maken duidelijk of たら een advies inleidt of terugkijkt op een uitgevoerde proef.

Ervaring combineren met ことがある

Met てみたことがある kun je expliciet zeggen dat je ooit de ervaring hebt gehad iets uit te proberen:

• 着物を着てみたことがあります。 — Ik heb weleens geprobeerd een kimono te dragen.
• 自分でパンを焼いてみたことはありません。 — Ik heb nog nooit geprobeerd zelf brood te bakken.

Vaak is de kortere vorm met alleen ことがある genoeg: 着物を着たことがあります betekent “ik heb weleens een kimono gedragen”. Door てみた toe te voegen, benadruk je dat het destijds een proef of nieuwe ervaring was. Gebruik de langere vorm dus alleen als die nuance ertoe doet.

Niet verwarren met てみせる

てみせる lijkt op てみる, maar betekent iets anders. Het drukt uit dat iemand iets zal doen om het te laten zien, te bewijzen of vastberaden tot stand te brengen:

• やってみる。 — Ik probeer het eens.
• やってみせる。 — Ik zal laten zien dat ik het kan.

De tweede zin klinkt veel stelliger. Het element みせる komt van “laten zien” en gaat niet over nieuwsgierig uitproberen.

Oefentips

1. Maak proefzinnen vanuit je eigen dag. Kies elke dag drie kleine handelingen en formuleer ze met てみる: 新しい店に行ってみる, 日本語で注文してみる, この方法を使ってみる. Vervoeg daarna elke zin in verleden en beleefde stijl.
2. Vertaal “proberen” niet meteen. Vraag eerst: “Doe ik iets om te zien wat het oplevert?” Kies dan てみる. Gaat het om moeite doen, een mislukte aanzet of een verplicht doel, vergelijk dan bewust met ようとする, ようにする of 頑張る.
3. Luister naar de vervolgzin. Let in Japanse gesprekken op combinaties als てみたけど, てみたら en てみると. Noteer niet alleen de proefhandeling, maar ook het resultaat. Zo leer je de constructie als een natuurlijk vertelpatroon in plaats van als een losse vertaling van “proberen”.

Verwante onderwerpen

• Voorwaarde: De て-vorm — nodig om het werkwoord vóór みる correct te vormen.