Italyancada Asil Sayilar

Genel Bakis

Asil sayilar, yeni bir dilde ogrendigin ilk sozcukler arasindadir ve Italyancada neyse ki oldukca mantikli bir sistem izlerler. Saymak, fiyat soylemek, telefon numarasi vermek, miktar belirtmek ve daha bircok sey icin onlara ihtiyacin var. 20'den itibaren sayilar duzgun ve ongorebilebilir bir kalip izler.

Dikkat etmen gereken en onemli ozellik, "bir" sayisinin cinsiyet bicimleri olmasi: un (eril) ve una (disil), ayni Italyancadaki belirsiz tanimligi gibi. Diger asil sayilar degismez. Bir diger onemli kural, onluk sayilarin son unlusunun uno ve otto'dan once dusmesidir: ventiuno degil ventuno (21), ventiotto degil ventotto (28) denir.

Turkce konusan biri olarak Italyan sayi sistemini kolay bulacaksin cunku yapisi oldukca duzenli. Turkcede oldugu gibi Italyancada da onluk once gelir: "yirmi bir" gibi ventuno. Bu makale 0'dan 100'e kadar olan sayilari kapsar ve bu, gunluk hayatin buyuk cogunlugu icin yeterlidir.

Nasil Calisir

0'dan 20'ye Kadar Sayilar

Bu sayilari tek tek ezberlemen gerekir cunku bir kombinasyon kalibi izlemezler.

Sayi	Italyanca	Turkce
0	zero	sifir
1	uno / una	bir
2	due	iki
3	tre	uc
4	quattro	dort
5	cinque	bes
6	sei	alti
7	sette	yedi
8	otto	sekiz
9	nove	dokuz
10	dieci	on
11	undici	on bir
12	dodici	on iki
13	tredici	on uc
14	quattordici	on dort
15	quindici	on bes
16	sedici	on alti
17	diciassette	on yedi
18	diciotto	on sekiz
19	diciannove	on dokuz
20	venti	yirmi

Onluklar (20-100)

Sayi	Italyanca	Turkce
20	venti	yirmi
30	trenta	otuz
40	quaranta	kirk
50	cinquanta	elli
60	sessanta	altmis
70	settanta	yetmis
80	ottanta	seksen
90	novanta	doksan
100	cento	yuz

Birlestirme Kurallari

20'den itibaren sayilar, onluk ve birlik birlestirilerek tek bir sozcuk olarak yazilir. Iste en onemli kurallar:

1. Temel kural: onluk + birlik, bitisik yazilir — trenta + due = trentadue (32).
2. Unlu dusmesi (uno ve otto onunde): onlugun son unlusu duser — venti + uno = ventuno (21), trenta + otto = trentotto (38).
3. tre uzerinde aksan: tre bir onluga eklendiginde aksan isareti alir — ventitré (23), trentatré (33).

Ornek	Yapi	Sonuc
21	vent(i) + uno	ventuno
22	venti + due	ventidue
23	venti + tre	ventitré
28	vent(i) + otto	ventotto
31	trent(a) + uno	trentuno
45	quaranta + cinque	quarantacinque
48	quarant(a) + otto	quarantotto
56	cinquanta + sei	cinquantasei
67	sessanta + sette	sessantasette
79	settanta + nove	settantanove
84	ottanta + quattro	ottantaquattro
91	novant(a) + uno	novantuno
99	novanta + nove	novantanove

"Uno"nun Cinsiyeti

Uno sayisi belirsiz tanimligi gibi davranir ve ismin cinsiyetine gore degisir:

• un libro — bir kitap (eril)
• una casa — bir ev (disil)
• ventun ragazzi — yirmi bir erkek cocuk
• ventuna ragazze — yirmi bir kiz cocuk

Diger tum asil sayilar degismezdir.

Baglam Icinde Ornekler

Italyanca	Turkce	Not
Ho due fratelli.	Iki erkek kardesim var.	Basit sayi
Un caffe costa tre euro.	Bir kahve uc euro.	Fiyat
Abito al numero quarantacinque.	Kirk bes numarada oturuyorum.	Adres
Ha ventuno anni.	Yirmi bir yasinda.	Unlu dusmesi (ventuno)
Ci sono cento studenti.	Yuz ogrenci var.	Yuvarlak sayi
Il treno parte alle diciotto.	Tren saat on sekizde kalkiyor.	Saat
Ho comprato ventotto arance.	Yirmi sekiz portakal aldim.	Unlu dusmesi (ventotto)
Siamo in quattro.	Dort kisiyiz.	Kisi sayisi
Questa strada ha novantanove numeri.	Bu sokakta doksan dokuz numara var.	Bilesik sayi
Ho una sorella e un fratello.	Bir kiz kardesim ve bir erkek kardesim var.	Uno/una cinsiyeti
Mancano dodici minuti.	On iki dakika kaldi.	1-20 arasi sayi
La risposta e zero.	Cevap sifir.	Sifir

Sik Yapilan Hatalar

Uno/otto oncesinde unlu dusmesini yapmamak

• Yanlis: ventiuno, ventiotto
• Dogru: ventuno, ventotto
• Neden: Uno ve otto oncesinde onlugun son unlusu her zaman duser. Bu kural tum onluklar icin gecerlidir: trentuno, trentotto, quarantuno, quarantotto vb.

-tre'deki aksani unutmak

• Yanlis: ventitre, trentatre
• Dogru: ventitré, trentatré
• Neden: Tre bilesik bir sayida birlik olarak yer aldiginda "e" uzerinde keskin aksan alir. Bu zorunlu bir yazim kuralidir.

Sayiyi iki sozcuk olarak yazmak

• Yanlis: venti due, trenta cinque
• Dogru: ventidue, trentacinque
• Neden: Italyancada bilesik sayilar tek bir sozcuk olarak yazilir. Arada bosluk veya tire bulunmaz.

Uno'yu degismez olarak kullanmak

• Yanlis: ventuno ragazze
• Dogru: ventuna ragazze
• Neden: Uno, sayinin son parcasi oldugunda ve disil bir isimden once geldisinde cinsiyete uyum saglar: ventuno (eril) / ventuna (disil).

Benzer sayilari karistirmak

• Yanlis: sei (6) ile sette (7)'yi veya sessanta (60) ile settanta (70)'i karistirmak
• Dogru: sei = 6, sette = 7; sessanta = 60, settanta = 70
• Neden: Bazi Italyanca sayilar birbirine benzer. Benzer ciftleri tek tek ve cumleler icinde, tereddut etmeden ayirt edene kadar calis.

Pratik Ipuclari

1. Her gun Italyanca say. Kuyrukta beklerken, bozuk para sayarken veya merdiven cikarken — Turkce yerine Italyanca say. Once 1'den 20'ye kadar otomatik olana dek calis, sonra bilesik sayilara gec. Gunluk tekrar, ezberlemenin en hizli yoludur.

2. Gercek fiyatlar ve saatlerle calis. Bir fiyat gordugunde veya saate baktiginda, Italyanca soyle: "Sono le quindici e trentacinque," "Costa ventitré euro." Bu, sayilari somut durumlara baglayarak ogrenmeni hizlandirir.

3. Sayi diktesi yap. Birinden rastgele sayilar dikte etmesini iste (veya cevrimici bir jenerator kullan) ve bunlari Italyanca yaz. Basit baslayip zorlugu kademeli olarak artir. Bu calisma hem dinleme anlayisini hem de yazim becerisini gelistirir.

Iliskili Kavramlar

• Sonraki adim: Sira Sayilari — birinci, ikinci, ucuncu — siralama ve konum belirtmek icin kullanilir
• Sonraki adim: Saat ve Tarihler — Italyancada saat ve tarih ifade etmek icin sayilarin nasil kullanildigi