Academisch en formeel schrijven in het Engels

In het kort

Goed formeel Engels is niet simpelweg alledaags Engels met langere woorden. Het combineert een zakelijke toon met nauwkeurige beweringen: het passief kan de handeling centraal stellen, hedging begrenst de zekerheid van een claim en nominalisatie maakt van processen compacte begrippen. Gebruik deze middelen gericht; een tekst vol passieven en zelfstandige naamwoorden wordt eerder stroef dan academisch.

Overzicht

Academisch en formeel schrijven is Engels dat past bij bijvoorbeeld een onderzoeksartikel, beleidsnota, juridisch advies of formele analyse. Op C2-niveau gaat het niet alleen om grammaticale correctheid, maar vooral om keuzes: wat moet vooraan staan, hoe sterk mag een conclusie klinken en hoeveel afstand is passend? De schrijver moet gezaghebbend én controleerbaar formuleren.

Drie middelen komen vaak samen. In een passieve constructie staat degene of datgene dat de handeling ondergaat centraal: The samples were analysed. Met hedging (taal die een bewering voorzichtig afbakent) voorkom je dat bewijs sterker klinkt dan het is: The results appear to indicate... Bij nominalisatie wordt een werkwoord of bijvoeglijk naamwoord als zelfstandig naamwoord uitgedrukt: implement wordt implementation en stable wordt stability.

Dat lijkt deels op formeel Nederlands, maar een woord-voor-woordomzetting werkt niet altijd. Nederlands gebruikt gemakkelijk onpersoonlijke zinnen met er: Er wordt aangenomen dat... Engels kiest vaak It is assumed that... of The model is assumed to... Ook zijn lange Nederlandse samenstellingen in het Engels meestal woordgroepen. Het doel blijft in beide talen hetzelfde: de relatie tussen bewijs, redenering en conclusie zo helder mogelijk maken.

Hoe het werkt

Het passief: proces of resultaat op de voorgrond

Een passieve zin bestaat doorgaans uit een vorm van be plus het voltooid deelwoord (de werkwoordsvorm in bijvoorbeeld has examined of was examined). Het grammaticale onderwerp is dan niet de uitvoerder, maar wat de handeling ondergaat.

Functie	Actief	Passief	Effect
methode beschrijven	We collected the data in May.	The data were collected in May.	de data en procedure staan centraal
bekende uitvoerder noemen	The committee approved the proposal.	The proposal was approved by the committee.	het voorstel sluit aan op het vorige onderwerp
algemene opvatting weergeven	Researchers widely acknowledge that context matters.	It is widely acknowledged that context matters.	afstandelijke, onpersoonlijke formulering
persoon als onderwerp behouden	People believe the treatment is effective.	The treatment is believed to be effective.	compacte rapportage van een opvatting

Het passief is dus geen algemene plicht. Een actieve zin als We argue that the distinction is necessary is vaak duidelijker dan It is argued that..., zeker wanneer verantwoordelijkheid ertoe doet. Veel hedendaagse stijlgidsen staan I en we toe, afhankelijk van discipline en tekstsoort.

Let ook op de tijd en het hulpwerkwoord: is measured (tegenwoordige tijd), was measured (verleden tijd), has been measured (voltooid tegenwoordige tijd) en may be measured (met modaal werkwoord).

Hedging: precies aangeven hoe zeker iets is

Een academische claim kan beperkt zijn door bewijs, methode, populatie of waarschijnlijkheid. Hedging maakt die grens zichtbaar. Het is geen vaagheid wanneer de gekozen vorm precies overeenkomt met de bewijskracht.

Middel	Voorbeeld	Gebruik
modaal werkwoord	This may explain the discrepancy.	mogelijkheid, geen vaststaand oorzakelijk verband
rapporterend werkwoord	The findings suggest that...	het bewijs wijst in een richting
bijwoord	The intervention is potentially beneficial.	beperkte of voorlopige geldigheid
hoeveelheidswoord	In many cases...	geen universele uitspraak
afstandelijke formulering	It appears that...	voorzichtige interpretatie
begrenzende bijzin	To the extent that the data are reliable...	expliciete voorwaarde

De sterkte verschilt: proves is sterker dan demonstrates, indicates of suggests; will is sterker dan is likely to, dat weer sterker is dan may. Stapel niet zonder reden meerdere verzachters: It could perhaps possibly suggest... klinkt besluiteloos.

Nominalisatie: handelingen als begrippen behandelen

Nominalisatie verandert een proces, eigenschap of beoordeling in een zelfstandig naamwoord (een woord voor een zaak, persoon of begrip). Daardoor kun je eerder genoemde informatie compact als onderwerp van een nieuwe zin gebruiken.

Directe formulering	Nominalisatie	Mogelijke functie
The agency implemented the policy.	the implementation of the policy	proces als onderwerp bespreken
The system failed.	the failure of the system	oorzaak of gevolg analyseren
The results were inconsistent.	the inconsistency of the results	eigenschap als abstract begrip behandelen
We evaluated the programme.	an evaluation of the programme	onderzoeksactiviteit benoemen

Vergelijk: The policy was implemented slowly, so costs rose is direct en dynamisch. The slow implementation of the policy resulted in increased costs legt compacte verbanden tussen abstracte begrippen. De tweede versie is niet automatisch beter. Als te veel handelingen in naamwoorden verdwijnen, wordt onduidelijk wie wat deed: The completion of the evaluation led to the recommendation of the implementation... Werkwoorden brengen dan de beweging terug.

Informatie ordenen en verbanden expliciet maken

Formeel Engels zet bekende informatie vaak vroeg in de zin en nieuwe, zwaardere informatie later. Daarom kan het passief de samenhang verbeteren:

The survey produced three datasets. These datasets were subsequently analysed using two models.

De tweede zin begint met These datasets, dat aansluit op de eerste. Verbindingswoorden maken de logica zichtbaar, maar hebben elk een eigen functie: however markeert contrast, therefore een gevolgtrekking, moreover een toevoeging en nevertheless een onverwacht contrast. Zet ze niet alleen in om de tekst formeler te laten klinken.

Latijnse afkortingen

Vorm	Betekenis	Gebruik in het Engels	Voorbeeld
e.g.	bijvoorbeeld	voorbeelden geven, geen volledige lijst	renewable sources, e.g., wind and solar power
i.e.	dat wil zeggen	dezelfde informatie preciezer herformuleren	the final phase, i.e., the evaluation stage
etc.	enzovoort	voorspelbare voortzetting van een reeks	cost, time, staffing, etc.
viz.	namelijk, te weten	een aangekondigde lijst exact uitwerken; zeer formeel	three constraints, viz., cost, time, and staffing
cf.	vergelijk	verwijzen naar materiaal dat vergeleken moet worden	cf. Table 2

E.g. en i.e. zijn niet uitwisselbaar: het eerste introduceert voorbeelden, het tweede een verduidelijking of gelijkstelling. Kommagebruik verschilt per huisstijl en tussen Brits en Amerikaans Engels. Volg daarom altijd de stijlgids van instelling, tijdschrift of uitgever. In lopende tekst zijn for example en that is vaak rustiger; viz. is buiten zeer formele of technische teksten zeldzaam. Cf. betekent strikt genomen ‘vergelijk’, niet simpelweg ‘zie’.

Voorbeelden in context

Engels	Nederlands	Toelichting
It is widely acknowledged that access alone does not ensure participation.	Algemeen wordt erkend dat toegang alleen geen deelname garandeert.	Onpersoonlijk passief voor een brede opvatting.
The samples were stored at −20°C before analysis.	De monsters werden vóór de analyse bij −20 °C bewaard.	Het proces staat centraal; de uitvoerder is niet relevant.
We argue that the existing distinction is no longer adequate.	Wij betogen dat het bestaande onderscheid niet langer voldoet.	Actief is passend omdat de auteurs verantwoordelijkheid nemen.
The findings suggest that the effect may be temporary.	De bevindingen suggereren dat het effect mogelijk tijdelijk is.	Suggest en may begrenzen de conclusie.
Further investigation is warranted.	Nader onderzoek is gerechtvaardigd.	Formele beoordeling zonder overdreven zekerheid.
This interpretation appears to be consistent with earlier research.	Deze interpretatie lijkt overeen te komen met eerder onderzoek.	Appears to markeert een beredeneerde, niet absolute conclusie.
The implementation of the policy was delayed by budgetary constraints.	De uitvoering van het beleid liep vertraging op door budgettaire beperkingen.	Nominalisatie maakt het proces tot gespreksonderwerp.
A comparison of the two models reveals substantial differences.	Een vergelijking van de twee modellen brengt aanzienlijke verschillen aan het licht.	Nominalisatie gevolgd door een duidelijk handelend werkwoord.
The evidence is limited; nevertheless, a consistent pattern can be observed.	Het bewijsmateriaal is beperkt; toch is er een consistent patroon waarneembaar.	Het verbindingswoord maakt de concessie expliciet.
Several factors contribute, viz., cost, time, and resources.	Verscheidene factoren spelen een rol, namelijk kosten, tijd en middelen.	Viz. werkt een aangekondigde lijst volledig uit.
Some variables, e.g., age and income, were controlled for.	Voor enkele variabelen, bijvoorbeeld leeftijd en inkomen, werd gecontroleerd.	E.g. geeft slechts voorbeelden.
The response rate was low (cf. Appendix B).	De respons was laag (vergelijk bijlage B).	Cf. vraagt om vergelijking met een andere bron.

Veelgemaakte fouten

Denken dat formeel altijd passief betekent

• Onhandig: It is believed by us that the method is reliable.
• Beter: We believe that the method is reliable.
• Waarom: Als de auteur van de claim relevant is, is actief Engels korter en transparanter. Gebruik het passief om informatie te ordenen, niet om elke handelende persoon te verbergen.

Een claim sterker maken dan het bewijs toelaat

• Onjuist: These preliminary results prove that the treatment works in all cases.
• Beter: These preliminary results suggest that the treatment may be effective in some cases.
• Waarom: Prove en all maken een absolute claim. De verbeterde zin stemt werkwoord, modaal werkwoord en bereik af op voorlopig bewijs.

Te veel voorzichtigheid stapelen

• Onhandig: It might perhaps possibly be argued that costs could increase.
• Beter: Costs may increase.
• Waarom: Eén goed gekozen begrenzer is meestal genoeg. Een stapel synoniemen verzwakt de leesbaarheid zonder extra precisie.

Van elk werkwoord een zelfstandig naamwoord maken

• Onhandig: The undertaking of an evaluation resulted in the identification of errors.
• Beter: The evaluation identified errors.
• Waarom: Overmatige nominalisatie verbergt de handeling. In de betere zin heeft evaluation een duidelijk werkwoord.

e.g. en i.e. verwisselen

• Onjuist: Two metals were tested, e.g., copper and zinc. als dit precies de twee geteste metalen waren.
• Juist: Two metals were tested, i.e., copper and zinc.
• Waarom: E.g. noemt voorbeelden uit een ruimere groep; i.e. specificeert exact wat bedoeld wordt.

Nederlandse formuleringen letterlijk overzetten

• Onnatuurlijk: There is assumed that the measure is effective.
• Natuurlijk: It is assumed that the measure is effective.
• Waarom: Nederlands er wordt aangenomen dat krijgt in het Engels geen letterlijk there. Engels gebruikt hier voorlopig it als grammaticaal onderwerp.

Gebruiksnotities

Formeel is niet hetzelfde als ouderwets of ingewikkeld. Vermijd spreektaal als a lot of, kind of en vage things wanneer preciezere woorden beschikbaar zijn, maar vervang gewone woorden niet blind door pompeuze alternatieven. Use is vaak beter dan utilise en before vaak even formeel als prior to. Contracties zoals don't en isn't worden in zeer formele teksten vaak voluit geschreven, al verschilt dit per genre.

Ook per vakgebied bestaan conventies. In natuurwetenschappelijke methodes komt het passief veel voor omdat reproduceerbare procedures centraal staan. In geesteswetenschappelijke argumentatie kan expliciet I argue of we propose juist gewenst zijn. Controleer steeds recente teksten uit hetzelfde genre en dezelfde discipline.

Voor Nederlandstaligen zitten valkuilen soms in schijnbaar vertrouwde woorden. Engels actual betekent ‘werkelijk’, niet Nederlands actueel; daarvoor past vaak current. Eventually betekent ‘uiteindelijk’, niet ‘eventueel’; possibly of if necessary kan dat Nederlandse idee uitdrukken. Zulke woordkeuzes zijn geen grammatica op zichzelf, maar bepalen wel of formeel Engels professioneel overkomt.

Verder dan de basis: gevorderd gebruik

Een sterke academische alinea doseert positie en afstand. Vergelijk Smith claims that..., dat twijfel of tegenspraak kan suggereren, met het neutralere Smith argues that... en Smith demonstrates that..., dat instemming en sterke bewijskracht impliceert. Rapporterende werkwoorden laten dus niet alleen zien wie iets schreef; ze positioneren de huidige auteur tegenover de bron.

Hedging kan bovendien lokaal of over een hele bewering werken. In The intervention may reduce costs is alleen het verband onzeker. In Within the present sample, the intervention reduced costs is het resultaat stellig, maar het geldigheidsbereik beperkt. Dat tweede type begrenzing is vaak informatiever dan overal perhaps of possibly toevoegen.

Nominalisaties helpen bij tekstsamenhang wanneer ze een eerdere zin samenvatten: The committee rejected the proposal. This rejection prompted a review. Hier verpakt this rejection de vorige gebeurtenis als bekende informatie. Zonder duidelijke verwijzing kan hetzelfde middel vaag worden: This development had consequences roept de vraag op welke ontwikkeling precies bedoeld wordt.

Let ten slotte op menselijke verantwoordelijkheid. Mistakes were made is grammaticaal correct, maar kan strategisch verbergen wie fouten maakte. In onderzoek, beleid en bestuur kan dat inhoudelijk misleidend zijn. Kies The research team misclassified twelve records wanneer de uitvoerder relevant is voor interpretatie of verantwoording.

Oefentips

1. Maak drie versies van één claim. Schrijf een sterke, een gematigde en een zeer voorzichtige versie, bijvoorbeeld met demonstrates, suggests en may indicate. Benoem welk bewijs bij elke versie zou passen.
2. Controleer elke passieve zin. Vraag: is de uitvoerder onbekend, onbelangrijk of al duidelijk? Zo niet, herschrijf actief en vergelijk welke versie de informatie beter ordent.
3. Markeer naamwoorden op -tion, -ment, -ance en -ity. Zet in een zware alinea enkele ervan terug om in werkwoorden. Behoud alleen nominalisaties die echt samenhang of analytische compactheid opleveren.

Verwante onderwerpen

• Vereiste voorkennis: Hedging in het Engels — oefen hoe modale werkwoorden, bijwoorden en rapporterende werkwoorden de sterkte van claims bepalen.
• Vervolg: Register en stijlwisseling in het Engels — kies bewust tussen academisch, zakelijk, neutraal en informeel taalgebruik.